author's copyright TRẦN XUÂN AN

07/22/06

  12 tháng 3 HB6 (2006)

           

 

 

        Phần 1

 

        Phần 2

 

        Phần 3

 

 

                              

 

TRẦN XUÂN AN

 

 

     h á t 

     v i  đ i

     ơ i

     t h ư ơ n g 

     m ế n

 

tập thơ

 

 

nnhà xuất bản trẻ 1996

 

 

xem

http://tranxuananthitap6.blogspot.com/

 

NGƯỜI DƯNG KHÁC HỌ

 

thị xă xanh, nồng nàn ḍng sông sắc lửa

núi tắt từ lâu,

          vẫn nguyên màu tha thiết đến giờ

về thăm nhau, mời nhau li cam vắt

đất đắng

          ngọt phù sa –

          nơi đây

          ai xưa

                 đỏ nước mắt đợi chờ?

 

sông chảy đời sông, c̣n bởi đôi bờ

êm ả, quanh co, thẳng xuôi, ghềnh thác

từ trái tim mười tám năm xưa, ngỡ tắt

vẫn ḷng bút đỏ quằn vênh không khô

 

cuộc sống t́nh cờ

           và cơ hồ đâu t́nh cờ

bạn vẫn dải lụa đào phất phơ

vẫn sợi tơ hồng buộc diều đứt phựt

diều rụng nơi đâu, giăng mắc tơ

               qua ruộng rừng, thị xă

               qua đôi bài thơ

 

bạn vời trông ai rừng thẳm biển mờ

lẽ nào vẫn ḍng sông bâng quơ

trinh trong nhuốm ráng chiều mộng mị

ôm nỗi hư vô?

 

bạn vẫn người dưng

                  xa lắc xa lơ!

đưa nhau quay về năm tháng ngây ngô

thị xă như mẩu giấy học tṛ thuở đó…

ơi những con đường kẻ ô

ta qua bên kia lề, nh́n lại bên này lề mực đỏ

t́m gặp nhau,

           chỉ thôi đành ngậm ngùi thương nhớ

dù bên nhau, cũng thương nhớ ngu ngơ

ơi ḍng sông –

           sợi vải nghệ hồng vắt qua thiệp mở

bỗng thắt vào tim! bén ngót không ngờ!

           lành lặn chăng vết thương tươi rói,

           thoáng h́nh dung. Sững sờ

 

thôi nhé, lần cuối cùng tan vỡ

bạn vẫn người dưng xa lắc xa lơ

ḍng sông nơi đây ngọt hoài màu cam vắt

phù sa khỏa lên niềm-đau-không-ngờ.

 

 

 

 

THĂM MÙA XUÂN TRÊN ĐỈNH XANH

 

dịu dàng mướt ngời nắng lạnh

tóc hương, mùa xanh đầy vai…

bàng hoàng, một tôi đă khác

và em, cũng đừng thở dài!

 

đành thôi, ta như bạn cũ

đưa nhau t́m dấu chân tiên

đỉnh xanh giữa xanh xanh ngát

ai tạc nên Niềm Hồn Nhiên

 

ơi đôi bàn chân trẻ nhỏ

bên hai lỗ đáo rất tṛn

in vào ngh́n năm đá tảng –

h́nh tượng thơ trên chon von

 

(sân mưa thuở nào hửng ấm

mẹ đi chợ vắng, đường xa

bé chơi một ḿnh, khắc đậm

vào tâm đạo sĩ ngang qua?)

 

thơ đời ngút cao xanh ngát

bao năm đắp núi xây non…

chạm trổ trong nhau ngày nọ

đóa t́nh ơi, mưa xói ṃn?

 

nửa đời, hương hoài trinh trắng

tóc hương, mùa xanh đầy vai

ta nuôi con-tim-chung nhé

ngây thơ, ngỡ một là hai

 

ơn em lời ngoan sắc sảo

đưa nhau xuống với cơi người

lên tiên, đành thôi, thoáng chốc

lâu về thêm lạc loài, thôi

 

đành chia tay nhau, kỉ niệm!

ta li dị t́nh-yêu-ta

nuôi con-tim-chung bạn nhé

trong tôi, đứa bé khóc ̣a.

 

 

 

 

ĐIỆU MÚA HÁT THƠ

NGH̀N MẮT NGH̀N TAY MỚI

 

đuôi công x̣e tà

ngh́n tay ngh́n mắt?

trẻ con múa hát

vũ khúc Phật Bà?

 

ngang đây, nhẩn nha

ngẩn ngơ, ngơ ngác

ai xưa điêu khắc

đốn-ngộ-thi-ca?

 

hồn dột ẩm nát

sách thơ ngh́n nhà

lướt hong sân đất

sen bừng ngh́n hoa

 

vũ khúc bát ngát

rách, thoắt lụa là

tượng cổ thoắt tạc

thoắt, thú rừng xa!

 

hài nhi tỏa nhạc?

công lượn nắng sa?

ngh́n tay ngh́n mắt

bùn lấm chói ḷa.

 

 

 

 

CÔ HÀNG SÁCH

CHIỀU MƯA ĐÀ NẴNG

                                                                              

cảm ơn một người bạn (*)

 

như nắng chưa xa ngoan mắt trong

yêu em mùa hạ si mùa đông

mưa tới tan theo ngàn giọt nước

nước vỗ lên bờ trăm nhánh bông

 

đây bông huệ trắng ngát đôi tay –

thơ vỗ tràn quầy em chiều nay

mưa ngàn phiến nắng vàng hoe nắng

đọng trong mắt nâu trời thơ nây

 

ơi cô hàng sách mưa là tôi

mưa là tôi lấp lánh nhạc đời

em vui, thiên hạ đầm sầu nhớ

ghé mua thơ ngẩn ngó em cười

 

cười đi cô nhỏ, ngời lá xanh

cười ngàn nét chữ bay long lanh

mưa mưa trái đất vàng hoe cúc

đan áo len vàng sợi nắng hanh

 

ơi cô hàng sách và mưa đông

mấy mùa thơ, hương giấy rướm hồng

nhờ em bày bán cho thành phố

bản quyền Trái Tim, có giữ giùm không?

 

Cước chú của bài Cô hàng sách chiều mưa Đà Nẵng:

(* )  Người bạn này đă thuộc và nhớ lại, chép lại giùm bài thơ này, sau hai mươi mấy năm.

     Nhân đây, xin ghi rơ năm sáng tác dưới các bài thơ vốn được viết trước 1995. Ngoài ra, những bài viết trong khoảng 1994 – 1995 – 1996, xin được miễn ghi.

                         (Chú thích ngày 23 & 25. 03. 2005).

 

 

 

 

VỐN DĨ, NGÀN ĐỜI

 

tặng nghệ sĩ Vũ Nàng Trương (*)

 

nỗi đời với mắt xưa sau

thấy bao luồng ngược chạm nhau, xoáy cuồng

nón cời úp gió đầu truông

lốc tan, kết đọng mấy nguồn máu oan

 

rởn tim tích cũ kinh hoàng

lật mê nón, nắng mưa tràn ngàn năm

ai về thương nén nhang trầm

bóng người trên vách đăm đăm lặng nh́n

 

ḥn máu tươi bẫm niềm tin!

tâm không, vô chấp hồn in xanh trời

mở ḷng ra, rộng nẻo đời

cười cùng lẽ thật cơi người đảo điên.

 

Cước chú của bài Vốn dĩ, ngàn đời:

(*) Đây chỉ là cái tên mượn từ điển tích về Vũ Thị Thiệt, vợ một người lính thú đời Hậu Lê (bài Đề miếu Nàng Trương của Lê Thánh Tôn).

                                (Chú thích ngày 23. 03. 2005).

 

 

 

 

GẶP HUẾ Ở VÙNG ĐẤT THÁNG GIÊNG

 

kính tặng làng Kẻ Vạn, thành phố Huế

 

trời vùng cao xanh mặt nước sông Hương

bé ngủ ngon lành dưới lời ru rất Huế

câu hát mới trên môi người mẹ

cho anh gặp quê nhà giữa bát ngát Tây Nguyên

 

qua những ngọn đồi tháng giêng

bồi hồi ngắm hai dăy nhà

                            bên con đường đỏ nắng

(tháng năm nào như kiếp lục b́nh,

                     nổi trôi bên bờ sông rác rến!)

nghe mơ hồ giọng hát mênh mông

 

đôi mắt đen tṛn, sáng ấm nh́n anh

vẫn màu mắt b́nh thường của Huế

(gặp người Huế nơi đây

                    có lạ chi mà mừng rỡ!)

nhưng anh công tác xa nhà, nên thấy quá thân thương

 

xanh ngời lời hát ru, xanh ngời mái tóc sông Hương

hoa dầu Tây Nguyên quay nghiêng vành nón Huế

giấc ngủ em thơ mơ sân trường mướt cỏ

đủ xanh ngời buổi sáng riêng anh

 

anh sẽ c̣n yêu măi Tây Nguyên

bởi rừng hoang đă ngời xanh chất Huế!

bé thơ ơi, rẫy lúa vàng

                  bướm chở hương về nôi nhỏ

anh muốn giữ măi nụ cười

                  trong đôi mắt giữa mùa ngô.

 

                                            1979 – 1980

 

 

 

 

HĂY YÊN TÂM VỀ QUÊ

 

tặng nhóm thanh niên Ánh Sáng

 

cầm tay nhau trong buổi chia tay

cùng hát bài ca về ngày mai thương nhớ

chút đầm ấm đêm nay mặc gió lùa ngoài cửa

hoa rừng thơm vào kỉ niệm núi rừng

 

mai xa buôn làng về miền xuôi quê hương

sao tiếng hát trập trùng lũng sương đồi gió

xa ngọn suối về cùng bờ ao cũ

sao giọng thơ vỗ tràn chân dốc níu cầu mây

 

ba mùa mưa nơi đây

mấy lần lạc giữa núi rừng, mỏi mắt t́m ngọn khói

mấy lần khuỵu chân xanh lét đói

cơn sốt mấy lần quật ngă giữa tay nhau

 

ba mùa mưa diệu ḱ sâu thẳm rừng sâu

lớp học buôn làng nhen bùng tiếng hát

bắt nhịp bài ca, bừng run đôi môi thâm kịt

nh́n bé gái Kơ Ho (*)

              vươn tiếng ca bay tới tương lai

 

ba mùa mưa gió bạt tiếng giảng bài

đứng ở pḥng bên

                nghe giọng bạn ḿnh khản đặc

gió rét sững sờ nét bút

(ơi những khăn quàng

                   thắp nắng xua sương)

 

mai bạn về với quê hương

sao cứ bâng khuâng tháng ngày gian khổ ấy

rừng sáng dần lên và bao người c̣n ở lại

hăy yên tâm giao lớp cho bọn ḿnh

 

mai bạn về, cứ đẹp măi niềm tin

ơi trái tim người đi gieo ánh sáng

và thơm măi bó hoa học tṛ lóng lánh

giọt nước mắt ơn thầy

 

nét bút giữa ḷng người thắm thiết không phai

bao gian khổ đi qua, núi rừng c̣n in đậm

yên tâm về với quê cũ xiêu gầy

tiếng hát Kơ Ho măi măi cao bay!

 

                                                1978 – 1979

 

Cước chú của bài Hăy yên tâm về quê:

(*)  Đồng bào K’Hor, một nhân tộc ít người ở Lâm Đồng.

 

 

 

 

NGÔI NHÀ BÊN THUNG LŨNG SƯƠNG

 

từ một nơi xa xôi tôi trở về thành phố

con dốc cao, đồi cỏ mượt, nắng vàng

hoa!

hoa rung vào ḷng bao thanh âm rạng rỡ

nghe hương mùa thơm trong lá thông

tôi lại về với nơi tôi thường nhớ

gió bồi hồi chiều ơi yêu thương

 

ngôi nhà bên thung lũng sương

chiều tháng tám, nắng đọng lại đằng sau khung cửa

lồng ngực rộn ràng, ngón tay khẽ gơ

(anh chị ơi,

         anh chị ơi,

                em đă về nhà)

và nắng ấm ùa ra…

 

tôi đứng ngẩn ngơ

giữa những nụ cười quây quần rất trẻ

siết chặt tay tôi

                 là những bàn tay tin yêu

                                              nồng nhiệt thế

tôi biết nói ǵ, ân nghĩa ấy, bao la

 

dẫu giọng đọc đă khàn đi

                  sau hai mùa kháng chiến

ánh mắt vẫn trong ngần soi nắng xuống trang thơ

ta ḥa vào nhau, tự mạch nguồn sâu thẳm

(ghềnh thác gian lao để sâu lắng ḷng hồ)

tôi biết nói ǵ, ân nghĩa ấy, bao la

 

căn pḥng đầy ắp tiếng thơ

vang vọng đêm rừng già thác đổ

vang vọng tiếng rơi thầm của máu

tiếng reo xanh bên đường phố, sớm mai

cả tiếng thở dài trong bóng tối, lẻ loi…

 

âm hưởng tự cơi người

cho mỗi trái tim rực đỏ

cho ḷng ta bồi hồi

tôi biết nói ǵ?

              thơ hăy nói giùm tôi!

 

và Đà Lạt ơi!

thành phố rất thân yêu!

                 mà cả cuộc đời tôi

sao nhận hết vào ḷng bao thanh âm rạng rỡ

sao hiểu hết con dốc cao, ngọn đồi xanh mướt cỏ

sao nghe hết hương mùa thơm lá thông…

nếu chẳng đến với nơi xa thành phố –

ơi những tấm ḷng

                     từ nguồn mạch yêu thương

 

nắng hừng đông

                     ấm lên trong ngôi nhà đó

khung cửa mở ra mọi phía chân trời

tôi lại đến với nơi tôi vẫn ở

chào thung lũng sương long lanh sớm mai.

 

                                                    1980 – 1982

 

 

 

 

KHÚC VÀO MÙA

 

rất vàng là nắng Tân Rai

chạm vào nhánh lá tràn vai nắng vàng

 

vác cây xà gạt, thênh thang

bàn chân lội nắng nắng loang lối rừng

mùa mưa đă tới sau lưng

mà vàng cái nắng là mừng cái nương

(ngày mai thóc chảy về buôn

như con lũ nắng trên đường đang đi)

chồi lên kín rẫy xanh ŕ

phát mau ta phát sá ǵ, nắng đun

mau bùng lửa, phơi tro mun

mưa tra hạt, mầm xanh phun, rộng dài

 

rất vàng là nắng Tân Rai

ngày mai gùi nặng đầy vai nắng vàng.

 

                                           1978 – 1979

 

 

 

 

DỐC MẠ ƠI

 

tặng các cô Thanh niên Xung phong

thành phố Huế đă có công khai canh

làng Hương Lâm, Lâm Đồng.

 

ngang qua đỉnh dốc Mạ Ơi

nghe tươi trong tiếng gió vời vợi reo

 

năm nào, vách núi cheo leo

bủa quanh em, mây rừng treo, gai dày

mưa trôi giọt lệ chảy dài

khóc dưới núi này, em gọi: Mạ ơi!

 

Mạ ơi! đồng đội nghe rồi

tựa vai nhau vượt đỉnh trời, buốt tê

phát cây, xe lối, mù che

ánh trăng ḷng mẹ, bạn bè soi thêm

 

dốc dài đá thủng gót mềm

lại nâng từng bước chân em vào đời

 

Mạ Ơi – dốc có tên rồi

tiếng yêu thương giữa lưng trời, âm vang

hóa hừng đông sáng xóm làng

là cửa ngơ, bay hương ngàn, nắng khơi

 

dẫu qua bao núi bao đồi

nâng ḷng nhau – tiếng Mạ ơi năm nào

dốc dù vơi cạn trôi hao

tiếng yêu thương măi ngân vào mùa xanh.

 

                                               1980 – 1981

 

 

 

 

HOA DẠI VÀ BĂO TÁP

TRÊN ĐẤT NƯỚC

MỘT TRĂM BA MƯƠI NĂM ĐÁNH GIẶC

 

nào tài hoa như Xuân Hương

không Kiều, vẫn nặng vết thương nỗi đời

ba lần băo xé phận người

khóc từng bến nước trong vơi đục đầy

 

đâu rồi áo lụa, trắng bay

giọng Hà Thành, cặp hồng tay, nắng vàng

 

tuổi hai mươi phủ màu tang –

ḿn nổ tung, máu đỏ tràn ḷng nhau! –

ngỡ chết bên bờ huyệt sâu

chiếc thai ba tháng biết đau đến giờ

 

đâu rồi phấn bảng, học tṛ

nh́n con lẫm chẫm bi bô, khóc ̣a

 

nghe con tập gọi tiếng cha

niềm di cư lạnh diết da phố phường

người t́m đến, yêu và thương

Tha La Xóm Đạo, mắt buồn huyền thêm

 

tù tàn binh, băo rừng đêm

chết ṃn, xót vợ con thèm hạt cơm!

 

Nha Trang, vực mặn tối om

đêm khuya cú rúc chiều hôm biển nḥa

đành làm vợ lẽ người ta

cho con nương tựa, t́m xa xứ buồn

 

vỉa hè, lều chợ, bán buôn

đời chưa yên, ngất ngơ buông tâm ḿnh!

 

thời cấm vận, thân lục b́nh

quẩn quanh đen đúa ḍng kinh đen hồn

băo đời xô đẩy dập dồn

thành chai đá giữa chồng con ơ hờ

 

đâu rồi áo lụa nón thơ

tóc thề chung thủy bây giờ nơi đâu

 

Cà Mau, tàn dại úa nhàu

không làm Kiều vẫn thấm đau nỗi đời –

Xuân Hương khóc bằng tiếng cười

nước non ch́m nổi, tim trôi, xoáy ḷng

 

đâu rồi trang vở trắng trong

băo đen xối mực trên ḍng lũ đen

 

nh́n con, mong ngày nắng lên…

mẹ già quằn quại khóc trên xứ người…

Đắc K’Rông! Vách trắng chân trời

bệnh phiền, nước mắt không rơi,

                                               gọi thầm…

 

 

 

 

GẶP NGƯỜI QUEN Ở KON TUM,

NGHE CHUYỆN

 

ngày mai rồi sẽ ra sao

thôi th́ đi được phương nào th́ đi

làng cha đất tổ, buồn ǵ

phận nghèo rác rưởi sá chi. Bước liều…

 

… em xiêu giạt, anh giạt xiêu

cô đêm chái lạnh ngày thiêu vỉa hè

thím ở đợ, tỉnh trong mê

bạn từ rừng sốt trốn về giả điên

 

chiến tranh, bom đạn ngả nghiêng

thời cấm vận –  cái khổ nghiền dưới chân

thương nhau c̣n phải thương thân

sợ lo sầu hận ruỗng dần thịt xương

 

nỗi sa sút hóa buông tuồng

khi bụi đắng lúc tượng buồn, mồ côi

gió lùa bụng trống, cầm hơi

giúp nhau, ruột thịt chân trời long đong

 

chồng chết bệnh, bèo ngược ḍng

phận con rơi lại dắt bồng con rơi

ráo khô đôi mắt với đời

mẹ con chỉ thật là người với nhau!

 

bơ vơ, giờ được đỡ đầu

ḷng quê đất mới xanh màu rẫy non

hai mươi tuổi ngập tủi hờn

dù sao, rốn cắt nhau chôn luống cày…

 

… nuôi chăng… tháng trắng, ngửa tay

niềm đau thăm thẳm giờ đây cao vời

ngỡ cay cực suốt kiếp người

bao nhiêu năm nhục, nay cười nhẹ mây

 

thôi nhé, đời c̣n cơ may

can chi mà khóc tháng ngày đă qua

mẹ thương Quảng Ngăi quê cha

con thương quê mẹ lên ba buồn rồi

 

đừng quên. Quên sẽ chơi vơi

măi nuôi khát vọng làm người. Đừng quên

trăm năm mất nước, bừng lên…

non sông chia cắt…

                   Lá hoen, nắng ̣a…

 

làng xanh mùa mới, trông ra…

 

 

 

 

RỪNG TRĂNG

 

khuya trăng mùa cũ vô ngần biếc

nghe từ thăm thẳm giọng ru hời

gió buốt giạt gần xa thác réo

chim ǵ kêu vun vút tiếng roi

 

mọt nghiến thanh giường, rền rất bệnh

nỗi niềm sốt rét chưa đành ghi

hăm hở cày sách và cuốc đất

đôi đêm nằm thèm giấc ngủ kh́

 

thuốc rê giấy bổi họng đắng khét

đắp tấm chăn rách vá, ngó trời

y hệt mối đùn thân đàn đá

hóa nấm mồ, nhang lập ḷe ngời

 

thống nhất mới lên xanh thấy vượn

thú hú buồn thơ hú được đâu

hỡi ơi, trồng tóc tiên thạch thảo –

hoa cằn, sợi mượt ai cạo đầu?

 

thầy giáo ở rừng thành cán bộ

chốn chiến khu súng chẳng cầm tay

cá suối gay bắt dù đóng khố

lá rau lưng lửng bước say bay

 

toan sống lang bang lính bỏ ngũ

làm thằng thi sĩ sầu điên mê?

nhưng lẽ chi đầu hàng cơ cực?

quỳ hôn bóng ḿnh in ḷng khe?!

 

học mót tiếng Thượng đọc sách Mẽo

với học tṛ tuần bốn giờ gào

dẫu biết không ḿnh th́ kẻ khác

rừng đói cơm c̣n đói chữ sao!

 

cảm ơn người anh hùng lăng mạn

lay trái tim bằng ước mơ hồng

– thư viện xây trên đồi độc lập

điện sáng rừng – hào sảng cười ngông

 

cao nguyên một thuở trăng lộng ngát

sương móc rơi lạnh vỡ quanh nhà

thiếp mê hoảng đuối trước ghềnh xoáy

bật cười, tự nguyền rủa. Nắng ̣a.

 

 

 

 

HÁT TẶNG BÀI T̀NH YÊU MỚI

 

sớm mai nào cũng đi qua sông

từ bờ thương đi qua bờ nhớ

như điệu lí phù sa, xanh mượt mà làn quan họ

câu mái nh́ nhịp nhàng bắc cong bao nhịp thơ

 

tấm t́nh ai trong biếc ḍng Hương, xanh mơ

thường dừng chân ôm vai cầu thầm hát

mà thương câu ḥ có giọt nước mắt

rơi vào nón ngả ra trông cầu

 

bạn ơi, ta cầm lấy tay nhau

xôn xao nồng nàn với Huế

ở đất đa t́nh này ai chả thế

đưa mái đẩy vào ḷng nước non

 

tội t́nh ngoại xưa khóc dưới cửa quan (*)

trả sưu thuế bằng thời con gái

xé nát câu ḥ: t́nh là cơm nguội chờ ḷng đói

tủi thân ngồi trông ḍng nước về đâu

 

khi về làng cha, mẹ khóc ướt ngọn trầu

nh́n xóm làng, rồi ḷng cứ ngỡ

đeo kiềng cưới, vướng câu ḥ:

                       có chồng như gông đeo cổ

cha đi, chút niềm riêng cho đời con

 

mưa đầm t́nh mẹ bao nhiêu năm

không yên thân trong thời máu lửa

trái tim ngóng chồng dao cứa (**)

nước mắt chảy ngược vào ḷng!

 

th́ trong nắng bao la ta yêu hồng hào hơn

sớm nay qua cầu với gió mùa mới mẻ

cầm lấy tay nhau can chi mắc cỡ

gửi bóng ta về ḍng nước trẻ trung

 

đ̣ về từ đất mới từ nương rẫy mỡ màng

bắp ngô hé nụ cười xinh quá

da đỗ nắng hun đen sao ḷng xanh thế

ăm ắp khoang và no mắt hân hoan

 

bạn có trông thấy đằng xa kia không

ngọn khói ḷ vôi và nắng ấm

như là mây, mây lên từ ước mơ, khỏe khoắn

đang tụ mưa xuống đời cơn mưa rất xanh

 

sông căng lụa, lụa trải lên khung

nắng thêu xuống mấy vài cầu, bóng mây, cây trái

mũi kim ai nh́n ta cười hấp háy

tia mặt trời trong bàn tay chồi non

 

t́nh ta xanh đồi núi xanh thông

th́ thưa với mẹ cha:

                 ta ưa rót rượu vào nắng hạ

hoa quả Kim Long trầu cau Nam Phổ

cưới Nhật Lệ về cho xanh thêm ḍng Hương

 

ta sẽ đưa nhau về một ngôi trường

với dăy nhà chung trên băi xưa ḿn trái

đă sạch làu thép gai chờm cỏ dại

cỏ xanh vươn tầng gác ngó ra sông

 

yêu trời cao cho trời cao cao xanh

th́ thưa với bà con họ hàng đừng sốt ruột

góp nhành hoa giữa vườn hoa hạnh phúc

dắt nhau đi trên đường Huế đi lên

 

ta sẽ vun xanh thêm chồi xanh

bằng đất đai và ánh sáng

– bằng bảng đen và phấn trắng –

sống măi với học tṛ tiếng hát nắng lên

 

ta càng thương càng thương nhau hơn

thương tâm hồn hoa lau dài tóc trắng

quư những bé con tung tăng

                     quàng khăn đỏ thắm

(đôi khi thèm bé lại để ngày sau khôn hơn!)

 

ta có nhau dưới trời yêu thương

thường t́nh ngoại xưa, uất ức

thương t́nh mẹ cha ta, khao khát

không đứt rời như nước chảy xuôi ḍng

 

sớm mai nào cũng qua sông

gió xáo lên bao niềm yêu thương cũ!

t́nh yêu –

           bầy chim chiều th́ bay về tổ

học tṛ và ta

           đến trường

           ríu rít mỗi ban mai.

 

                                                  1976

 

Cước chú của bài Hát tặng bài t́nh yêu mới:

(*)  Đây là một bài thơ tôi nhập thân để viết tặng những ai có hoàn cảnh gia đ́nh như thế, trong 21 năm chia cắt đất nước (1954 – 1975). Nhập thân (hay c̣n gọi là biểu hiện bằng tự biểu hiện, như Nguyễn Du biểu hiện tâm trạng nhân vật của ḿnh trong Truyện Kiều, Nguyễn Nhược Pháp biểu hiện tâm trạng cô bé đi chùa Hương, Xuân Diệu biểu hiện lời kĩ nữ…), vốn là thủ pháp tôi nhiều lần sử dụng, với quan niệm về sứ mệnh của người làm thơ là viết thay cho nhiều người, chứ không chăm chắm thể hiện cái tôi của bản thân.

                                 (Chú thích ngày 24. 03. 2005).

(**) Nguyên văn hai câu này đă đăng ở tuần báo Văn Nghệ Giải Phóng, 1977:

         không yên thân trong tầm mắt cú

         nhận xác ai là chồng, rồi lên phường khai tử

                                 (Chú thích ngày 24. 03. 2005)

 

 

 

 

ĐẤT GỌI THẦM

 

Đà Lạt, tiếng gọi thầm

cháy ḷng tôi thuở nhỏ

diều bứt dây theo gió

mơ bay về cao nguyên

 

ơi cao nguyên cao nguyên

rạo rực trong giọng hát

đến trường trên khuôn nhạc

dấu chân vang bổng trầm!

 

phố núi suốt trăm năm

thông xanh ḷng vút thẳng

gương mặt Xuân Hương sáng

trong sương mù uy nghiêm

 

Đà Lạt, mẹ và em

cây mướt xanh quả đỏ

qua một thời giông gió

mùa hoa bừng nắng lên

 

phố núi gọi người lên

Huế xanh triền đất mới

thắm một vùng Hà Nội

ấm ṿng tay Lâm Đồng

 

em bé Huế má hồng

như được thơm suốt buổi

bếp lửa người Hà Nội

reo tiếng ngo Lâm Đồng

 

đồi tiếp đồi, mênh mông

cây nối cây, xanh ngắt

hoa chè lâng hương ngát

cà phê trắng ngọt nương

 

ơi cao nguyên biếc sương

khoai ủ vàng nắng mật

sú lơ như bọt thác

vườn bừng sôi rượu tăm

 

Tây Nguyên, tiếng gọi thầm

dẫu hôm nay đă đến

mai nào không xao xuyến

ngày nào không khởi công!

 

                                 1978

 

 

 

 

HÁT LÙA B̉ VÔ BƯNG

 

sớm mai vác cuốc vô bưng

vui vui ta hát trên lưng ḅ vàng

đương nhiên rạng nắng sương tan

mát ḷng ta vẫn hân hoan tối ngày

 

cuốc ta lấn đất đầm lầy

ḅ ta ơi cứ nhai đầy cỏ non

ăn no trĩu sữa dày con

cuốc chăm lật đất sáng hơn trăng rằm

 

ḅ no nặng bụng cứ nằm

đừng mê dạo cảnh lún đầm ḅ ơi

mốt mai đồng rộng chân trời

máy reo cỏ ngọt ḅ ơi xanh tràn

 

tha hồ ḅ nhé, thênh thang…

 

                                          1976

 

 

 

 

CÔ GÁI ĐẸP ƠI,

XIN ĐÀNH VÔ TÂM YÊU EM…

 

I

em xinh đẹp cho mắt tôi thảng thốt

sao quá rỗng không đến mức lạ ḱ

nhan sắc ấy từ lâu em có được

cũng nhờ trời th́ hợm hĩnh làm chi!

 

giá trời đất chỉ cho em đôi nét

những nét kia ngời trí tuệ riêng ḿnh

và thơm thảo đoan trang dịu dàng tính nết

trong tầm tay như hoa trái lung linh

 

cần cái xấu để tôn lên vẻ đẹp?

(sự tàn nhẫn của nhị-nguyên-vật-chất,

                             ôi cơi nhân sinh!)

phải chăng luân hồi – công bằng của Phật –

thượng đế trừng phạt loài người và chịu đóng đinh?

 

sao tôi vẫn một đời mê muội

măi ngẩn ngơ trước vẻ đẹp tự trời…

phải chăng, nếu vô thần đến tận cùng ư nghĩ

cả loài người sẽ tự sát?

                                   Em ơi!

 

dẫu biết là không. Đời vẫn vậy. Và bao tật nguyền

             khủng khiếp chẳng cách nào cứu chữa

xót thương nhau chỉ xoa dịu ḷng ḿnh?

tôi vô tư đến vô tâm để sống

sống giữa đời, trơ thế, cũng kinh!

 

nên càng yêu em tôi càng muốn khóc

em tốt tươi như hoa cỏ vô t́nh

tôi tŕu mến bao hồn sâu thẳm

để đêm đêm chỉ khát đóa môi xinh!

 

II

trước những nỗi đau h́nh hài,

                             thả buông,

               tôi nghe có điều chi rạn vỡ tan tành

có phải loài người khát vọng Siêu Nhiên

                           để khẩn cầu và nguyền rủa!

ngờm ngợp hư vô ghê rợn quá

níu vào đâu giữa thảm khốc vô bờ?

 

chẳng lẽ tôi yêu em, cái đẹp ngu ngơ?

dẫu đập vỡ hư vô: Không có ǵ tan mất!

tiếng ngọc Trương Chi qua nàng Dạ Xoa

quá đẹp cơi đời! C̣n em, cạn trơ nhan sắc?

 

ôi tiếng cười, nước mắt

về niềm băn khoăn thường t́nh.

                          Ḷng xanh trẻ thơ.

 

 ( xem tiếp phần 3 )

 

Trở về trang chủ

THÔNG BÁO

 

                Cập nhật: 07/22/06

                (tháng / ngày / năm)